Thứ Bảy, 24 tháng 10, 2026

TAM GIÁC TÌNH YÊU CỦA STERNBERG

Sternberg’s Triangle Of Love

                                                                                  

Tác giả: Ignacio Nieto Carvajal
Việt dịch: Quảng Cơ
Biên tập: Tuệ Uyển
Bài liên hệ: VALENTINE

Tình yêu có thật sự tồn tại không? Hay nó chỉ đơn thuần là một loạt phản ứng hóa học diễn ra trong cơ thể chúng ta? Nếu bạn yêu một người và người ấy cũng yêu bạn, liệu bạn có thể khẳng định rằng tình yêu ấy tồn tại như một thực thể độc lập, thống nhất và khách quan, hay nó chỉ là một góc nhìn, một cảm xúc có thể biến mất chỉ trong chớp mắt?

Tình yêu là gì? Các triết gia, nhà thơ, nhà tâm lý học, nhạc sĩ, học giả và những người làm marketing đã cố gắng định nghĩa rõ ràng nó hàng thế kỷ. Nhưng khái niệm này vẫn cứ né tránh một định nghĩa chính xác.

Có lẽ là vì chúng ta cố gắng định nghĩa nó theo các thuật ngữ hợp lý, trong khi tình yêu là một cảm xúc từ chối mọi sự phân loại logic. Nhưng nó lại là một trong số ít những khái niệm mà thế giới xoay quanh (hai khái niệm còn lại là tiền và cái chết).

1- Tam Giác Tình Yêu

Một trong những định nghĩa nổi tiếng nhất (và được sử dụng rộng rãi trong tâm lý học) về tình yêu, hay các loại tình yêu khác nhau, đến từ Sternberg. Sternberg định nghĩa ba điểm trong tam giác: cam kết, thân mật và đam mê.

Tùy vào việc những điểm nào có mặt trong mối quan hệ và những điểm nào không, ông định nghĩa tám loại tình yêu. “Tình yêu viên mãn”, loại mà cả thân mật, đam mê và cam kết đều có mặt, được coi là tình yêu “đích thực”. Hoặc ít nhất là loại tình yêu sẽ tồn tại lâu dài.

Tôi đã suy nghĩ về mối quan hệ của mình trong những năm qua, cố gắng phân tích xem điều gì có thể đã sai. Những điểm nào của tam giác bị xói mòn, điều gì còn thiếu.

Ngoài áp lực khi cùng nhau điều hành một doanh nghiệp, và nhiều thứ khác có thể ảnh hưởng đến một mối quan hệ, còn có những chuyến đi của chúng tôi. Tại một thời điểm nào đó, việc một người tiếp tục đi lại không còn ổn. Nhưng chúng tôi chưa bao giờ nói về điều đó. Chúng tôi có giả định rằng người kia có mục tiêu khác, cho đến khi con đường của chúng tôi bắt đầu tách ra vì thiếu cam kết? Dù sao đi nữa.

Tình yêu có tồn tại như một thực thể riêng không? Hay nó chỉ là một quan điểm? Liệu hai người có thể cảm nhận tình yêu theo cách khác nhau không? Liệu tình yêu của chúng ta có thể là "trọn vẹn" đối với tôi, nhưng chỉ là "tình yêu lãng mạn" hoặc thậm chí là "thích/có bạn bè" đối với anh ấy?

Vậy có nghĩa là tình yêu chỉ là một quan điểm, một loạt hóa chất bùng nổ trong cơ thể bạn thôi sao? Điều đó sẽ ngụ ý rằng tình yêu thật ra chẳng tồn tại. Nhưng làm sao một thứ không tồn tại lại có thể làm ta đau đến vậy?

2- Cứ Tiếp Tục Nói Chuyện 

Nếu bạn là một cặp đôi, bạn cần giữ các kênh giao tiếp luôn mở. Nói nghe thì dễ nhưng làm thì lại khó. Đôi khi chúng ta tránh nói về những chuyện không thoải mái hoặc bỏ cuộc vì nghĩ rằng người kia sẽ không hiểu, hoặc sẽ nổi giận. Chúng ta sợ mâu thuẫn, sợ cảm giác tệ hay làm tổn thương một nửa của mình. 

Nhưng những cuộc trò chuyện khó chịu này là cần thiết nếu bạn muốn giữ cho mối quan hệ luôn sống động. Cứ tiếp tục nói chuyện, ngay cả khi khó khăn hay đau đớn. Và cũng hãy lắng nghe. Lắng nghe những gì đối phương muốn và cần.

Đôi khi quan điểm của bạn sẽ trông hoàn toàn trái ngược, và có lẽ là thật vậy. Nhưng hầu hết thời gian, vấn đề là vượt qua nỗi sợ của chúng ta. Bạn cần đặt mục tiêu của mình và mục tiêu của đối tác lên bàn cân, và xem liệu có thể thỏa hiệp được không. Có thể có hoặc không có giải pháp, nhưng nói về điều đó (thay vì giả định) là điều cần thiết.

Điều này đặc biệt đúng nếu bạn đang đi du lịch cùng nhau. Hãy nói về chuyến đi của bạn. Bạn cảm thấy thoải mái không? Bạn còn hào hứng không? Hay bạn nhớ một cuộc sống ổn định hơn, bạn bè, gia đình? Bạn hoặc đối tác đang hy sinh điều gì để có thể duy trì lối sống đó?


3- Các Kiểu Tình Yêu Khác Nhau... Đều Có Thể Xảy Ra

Gần đây tôi đang nói chuyện với một người bạn mà có mối quan hệ mở. Cả hai đều có người yêu và ngủ với người khác. Bạn tôi nói về điều đó một cách trực tiếp và tự do đến mức khiến tôi tự hỏi liệu mình có trở thành một con khủng long hay không.

Không phải tôi ghét mối quan hệ mở. Nhưng khi tôi lắng nghe, tôi không thể không nghĩ rằng mình đang nhận lời khuyên đầu tư - tức là: đừng bỏ tất cả trứng vào cùng một giỏ, cái này để an toàn và cái kia để vui - thay vì được nói về tình yêu là gì...

Không có gì sai với điều đó, và tôi không nói rằng những gì tôi gọi là "tình yêu" là tình yêu thật sự, hay là cách yêu đúng. Không có chuyện đó đâu. Và tôi vui khi thấy bạn tôi hạnh phúc, tận hưởng cuộc sống. Một người bạn khác có mối quan hệ đa tình, và khá thành công. Điều đó làm ấm lòng tôi, ít nhất là vì nó mang cho tôi một chút hy vọng trở lại.

Còn tôi, tôi vẫn nghĩ tôi sẽ hạnh phúc với chỉ đúng một người khiến tôi cười, làm tôi hứng thú, và khiến tôi muốn già đi cùng. Có lẽ tôi chỉ là một anh chàng hơi cổ hủ.


4- Lý Trí Và Cảm Xúc

Mình biết tất cả những cố gắng lý giải tình yêu hay cố gắng hiểu tại sao nó kết thúc đều vô vọng. Tình yêu là một cảm xúc.

Có lẽ những gì mình có không hoàn hảo. Nó có thể không đáp ứng tất cả các tiêu chí của Sternberg. Nhưng đó là tình yêu. Ít nhất là với mình. Và mình vẫn không thể chấp nhận việc nó đã đi mất rồi. Mẹ nó triết lý Stoic, mẹ nó thiền, mẹ nó Phật giáo.

Nếu tình yêu không phải là một thực thể, nếu nó không tồn tại, vậy nó sẽ ở lại với mình bao lâu nữa? Mình có muốn nó biến mất không, hay đây là thứ duy nhất còn sót lại với mình?

https://micropreneur.life/sternbergs-triangle-of-love/


Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét