NGUYỆN PHÁT BỒ ĐỀ TÂM TỐI THẮNG THANH TỊNH

 

Tác giả: Patrul Rinpoche
Việt dịch: Quảng Cơ
Biên tập: Tuệ Uyển
***

Namo Guru!

Tâm Ngài từ muôn kiếp xa xưa đã dứt sạch mọi dối lừa,
Lời Ngài chân thật, thẳng ngay, chẳng chút khiên cưỡng,
Thân Ngài hành xử kỷ luật và khiêm cung—
Bậc Đại Sĩ chân thực và trí tuệ, con xin đảnh lễ Ngài!

Những người con của Phật đã thấu suốt nghĩa rốt ráo,
Những bậc nói lời chân thực với năng lực tiên tri,
Những vị đang trên đường giải thoát qua Ba Thừa—
Trước tất cả các Ngài, với lòng thành kính, con xin cúi đầu!

Từ nay cho đến muôn kiếp vị lai, trong mọi đời sống,
Chư Phật và Bồ-tát, nguyện con chẳng rời xa!
Chư Phật và Bồ-tát, xin nhận con làm kẻ tùy tùng!
Chư Phật và Bồ-tát, nguyện con đạt thành tựu như các Ngài!

Thân con hành động—nguyện được kỷ luật và khiêm cung,
Lời con nói năng—nguyện được thành thật, không giả dối lọc lừa,
Tâm con ý nghĩ—nguyện được chân phương, không bày vẽ gian trá,
Và nguyện con luôn nương tựa bậc Thầy tâm linh và thiện hữu tri thức!

Cửa ngõ đầu tiên bước vào con đường giải thoát,
Lối thoát đầu tiên khỏi hiểm họa luân hồi,
Pháp tiên quyết cho mọi sự tu tập:
Tâm xả ly chân thực—nguyện hiển lộ trong tâm con!

Có tâm ấy, con có đủ mọi điều cần để chứng ngộ,
Thiếu tâm ấy, chẳng thể nào tìm thấy sự tỉnh thức,
Hạt giống không thể bàn cãi để đạt quả vị Phật,
Nguyện con phát Bồ-đề tâm tối thắng và thanh tịnh!

Nguyện Bồ-đề tâm tối thắng ngày càng tăng trưởng,
Suốt các đời con, nguyện không bao giờ quên mất,
Hết lần này đến lần khác, nguyện con thiền định về Bồ-đề tâm,
Và luôn rèn luyện theo hạnh nguyện Bồ-tát!

Bất kể hành trạng giác ngộ nào của bậc Đại Sĩ,
Của Văn Thù dũng mãnh hay của Phổ Hiền—
Trong mọi đời, nguyện hành động của con cũng được như các Ngài,
Và tự nhiên thành tựu lợi lạc cho chính mình và tha nhân!

Con đường thù thắng giúp thành Phật chỉ trong một đời,
Với phương tiện thiện xảo lợi mình lợi người cùng lúc,
Và cái nhìn về thực tại duy nhất nơi Luân hồi và Niết bàn bất nhị—
Nguyện con dấn thân vào con đường độc nhất của Kim Cương thừa!

Hàng hàng trì kim cương giả tu tập theo đạo lộ này,
Hòa hợp cùng những vị mang đến Đại lạc và Tính Không,
Như một cách để trí tuệ câu sinh (1) được hiển lộ—
Nguyện con được thọ hưởng đạo lộ độc nhất này nơi cõi của các Dakini!

Gương mặt của bản tính nguyên sơ, là chính tâm này, không sửa đổi,
Tinh túy của chính con, vượt ngoài mọi sự tạo tác—nguyện con thấy được rõ ràng,
Duy trì trạng thái thiền định không chút biến đổi,
Nguyện con đạt được quả vị rốt ráo, lìa mọi sự dụng công!

Trong thời gian đó, nguyện mọi ước nguyện của con đều viên mãn!
Chừng nào còn sống, nguyện con không có ý niệm bất thiện,
Và khi lâm chung, nguyện con không chịu cái chết đớn đau,
Khi đã lìa đời, nguyện không hãi hùng trước những ảo tượng huyễn hóa!

Nguyện tất cả những ai thấy con, nghe con, nghĩ về con, hay chạm vào con bằng bất cứ cách nào,
Đều phát khởi tâm xả ly, Bồ-đề tâm và trí tuệ câu sinh,
Theo cách phù hợp nhất với tâm thức của họ,
Để họ nhanh chóng đạt đến quả vị Phật toàn giác!

Nguyện con thấy Phật rạng ngời như mặt trời với các tướng tốt,
Nguyện con nếm vị cam lồ Pháp như mặt trời trong tim,
Và nguyện Tăng đoàn như mặt trời đồng hành cùng con đến giải thoát—
Từ ánh sáng của Ba Đấng Tối Thắng ấy, nguyện con chẳng rời xa!/.

 

སྒྲུབ་པ་པོ་ཉི་མའི་ཐུགས་བཞེད་བཞིན་བཙུན་གཟུགས་དཔལ་དགེས་བྲིས་པའོ། །དགེའོ། །

To fulfil the wishes of the practitioner Nyima, this was written by Palge, the mere reflection of a genuine monk. May virtue abound!

 

| Translated by Adam Pearcey 2010. Many thanks to Alak Zenkar Rinpoche. Revised 2012 & 2020.

Phụ thích:

(1) Co-emergent Wisdom (tiếng Tây Tạng: Lhenchik Kyépa Yeshe; chữ Hán: Câu Sinh Trí - 俱生智) là một trong những khái niệm cốt tủy và sâu sắc nhất của Kim Cương thừa (Vajrayana) và Đại Thủ Ấn (Mahamudra).

Để hiểu một cách đơn giản nhưng chính xác, chúng ta có thể phân tích như sau:

1. Ý nghĩa mặt chữ

• Co-emergent (Câu sinh): Nghĩa là "cùng sinh ra", "vốn có sẵn". Nó ám chỉ rằng trí tuệ này không phải là thứ từ bên ngoài đến, cũng không phải do tu luyện mà tạo ra mới. Nó sinh ra cùng lúc với tâm ta, tồn tại song hành với mọi ý niệm.  

• Wisdom (Trí tuệ/Bản trí): Là sự nhận thức thuần khiết, không bị vẩn đục bởi khái niệm hay nhị nguyên.

2. Định nghĩa cốt lõi

Co-emergent Wisdom là trạng thái mà trong đó Vô minh (phiền não) và Giác ngộ (trí tuệ) không tách rời nhau.

Giống như sức nóng luôn có sẵn trong lửa, hay tính ướt luôn có sẵn trong nước, trí tuệ này luôn có sẵn ngay trong tâm của mỗi chúng sinh, kể cả khi chúng ta đang giận dữ hay mê lầm.

• Mê lầm là sự vận hành bề mặt.
• Câu sinh trí là bản thể nền tảng bên dưới.

3. Hai khía cạnh quan trọng của Câu sinh trí

Trong thực hành Kim Cương thừa, khái niệm này thường được nhắc đến qua hai cặp phạm trù:

• Câu sinh phiền não và Câu sinh trí: Ngay khi một ý niệm khởi lên (dù là tham hay sân), bản chất của ý niệm đó chính là trí tuệ. Nếu ta chạy theo nội dung của ý niệm, ta là phàm phu. Nếu ta nhận diện được bản chất "không" và "sáng" của ý niệm ngay khi nó khởi lên, đó là Câu sinh trí.

• Lạc - Không song vận (Co-emergent Union of Bliss and Emptiness): Trong các pháp tu cao cấp, hành giả sử dụng các năng lượng của thân thể để đạt đến trạng thái đại lạc. Khi cái "Lạc" này khởi lên cùng lúc với sự nhận thức về tính "Không", đó gọi là Câu sinh trí.

4. Tại sao nó quan trọng?

Thay vì nỗ lực tiêu diệt phiền não (như các con đường khác), con đường của Co-emergent Wisdom dạy hành giả:

• Không xua đuổi: Vì phiền não và trí tuệ có cùng bản chất.

• Nhận diện trực tiếp: Chỉ cần nhận ra bản tính của tâm ngay trong giây phút hiện tại, thì mọi cảm xúc tiêu cực tự giải thoát vào trong trí tuệ có sẵn đó.

Ví dụ về "Băng và Nước":

Phiền não giống như băng, trí tuệ giống như nước. Chúng có cùng một bản chất (H₂O). Người tu tập theo lối "Câu sinh" không đập nát tảng băng, mà chỉ cần hơi ấm của nhận thức để tảng băng tự tan chảy trở lại thành nước. Nước không đi đâu cả, nó luôn ở đó.

Trong bài có câu:

“As a way for co-emergent wisdom to be introduced—”
(Như một cách để trí tuệ câu sinh được hiển lộ)

Điều này ám chỉ việc bậc Thầy truyền dạy hoặc ban quán đảnh để giúp người học trực tiếp nhận ra bản tâm mình (tâm bình thường, không sửa đổi) chính là trí tuệ giác ngộ vốn có.

 

https://www.lotsawahouse.org/tibetan-masters/patrul-rinpoche/aspiration-generate-bodhichitta